Ðông đi về bằng ngã tắt sau vườn và vô nhà bằng cửa sau. Bà Xinh, mẹ của Ðông, đương lui cui bên bếp lửa sửa soạn bữa cơm chiều. Ðông đi ngang qua, không nhìn bà mà chỉ chào bằng một câu thật ngắn: Thưa má. Rồi đi thẳng vô buồng lên giường nằm im. Bà Xinh thấy đứa con trai của bà bữa nay có vẻ gì lạ lạ, nét mặt lấm lét bất thường. Bà hướng vô buồng hỏi:

- Con có sao không vậy hả Ðông?

Ðông cố nói giọng tự nhiên:

- Dạ. Con đâu có sao đâu, má!

Tay bưng cái rổ, tay bốc từng chùm bông bí bỏ vô nồi nước sôi để luộc, bà hỏi tiếp:

- Sao má thấy con đi mà cần cổ đơ đơ giống như bị trật gân, trẹo cổ gì vậy? Có phải tại con nằm ngủ gối mới quá cao không?

Ðông ỡm ờ không biết phải trả lời sao với mẹ, thì Xuân, em gái của Ðông, từ ngoài bước vô nhà vọt miệng:

- Hổng phải tại gối đâu, má ơi! Tại ảnh đội lúa giùm cho nhà chị Tươi đó. Ảnh đội từ mé ruộng vô đổ trong bồ nhà chỉ xa muốn chết mà ảnh ỷ sức mạnh hổng chịu đội thúng dê lại đội thúng giạ nên cần cổ ảnh mới vậy đó, má.

Bà Xinh kêu:

- Mèn ơi! Sao anh Ba Tơ không mượn ai mà lại bắt con đội lúa?

Ðông nghe thấy mẹ tỏ ý phiền bên nhà Tươi liền lên tiếng:

- Dạ. Hổng phải vậy đâu, má! Bác Tơ cho trâu cộ lúa về sát mé vườn. Con thấy bác đội một mình nên con đội giúp cho vui thôi chớ bác đâu có biểu con đội. Bác còn la con nữa đó. Ngừng một chút, Ðông nói tiếp: Mà chỉ có mấy giạ thôi má à!

Nghe thằng con giải thích, bà Xinh bỏ qua câu chuyện. Lặng thinh một lát, bỗng bà mỉm cười nói thầm: Thằng nhỏ chắc muốn làm rể nhà vợ chồng Ba Tơ rồi. Vẫn giữ nét mặt vui tươi, bà nghĩ tiếp: Cũng được! Năm nay con Tươi trổ mã coi mũm mĩm dễ thương quá chừng.

Sau khi trút hết rổ bông bí vô nồi, bà vừa chùi tay vào miếng vải để trên bếp vừa hướng mặt vô buồng dặn:

- Mơi mốt làm việc gì phải cẩn thận chớ đừng ỷ sức mình nghe con.

- Dạ. Con nhớ. Con chỉ nằm một chút thì hết chớ có gì đâu mà má lo.

Bà Xinh vừa bước đi ra sau vừa nghĩ thầm: Thứ con trai tánh tình cứng cỏi hay ỷ lại sức mình.

Bà Xinh đi rồi, Ðông đưa tay lên rờ cổ, thử nghiêng đầu qua lại thì quả thiệt cần cổ ê ẩm, cứng đờ, xoay qua trở lợi thiệt khó khăn. Tuy vậy, chuyện cái cổ không làm Ðông bực mình bằng tánh tò mò thóc mách của cô em gái. Ðông cố nhắm mắt nằm yên nhưng không ngủ được. Bóng chiều đã ngả, mặt trời xuống thấp lấp ló sau bờ tre, vài tia nắng nhấp nhoáng rọi qua khung cửa lung linh nhảy múa trên bức tranh thiếu nữ treo trên vách. Bức tranh do họa sĩ Lê Trung vẽ một cô gái nhà quê mặc áo bà ba trắng, quần đen, mái tóc huyền xõa trên đôi vai tròn chảy dài xuống bờ lưng thon nhỏ. Tấm hình đó là hình bìa của một tờ báo Xuân Tết năm ngoái, Ðông thích lắm nên cắt ra lộng vào khung kính hẳn hoi. Nhìn vẻ đẹp thùy mị của cô gái trong tranh, Ðông mơ màng nghĩ tới vẻ đẹp tươi sáng, dịu dàng tuổi mười bảy của Tươi. Nó chúm chím như nụ hoa vừa hé nở, nhụy còn e-ấp trong đài hoa. Mái tóc của Tươi không uốn, không cuốn, không hong bằng máy. Tươi chỉ gội bằng nước sông lóng phèn vắt thêm chút chanh và hong bằng ánh nắng miền quê, vậy mà tóc của Tươi mượt mà óng ánh như tơ, mềm mại ôm lấy bờ vai chảy xuôi như một dòng suối. Mắt của Tươi không kẽ bút chì mà đen thăm thẳm. Má nàng không phấn, môi không son mà mũm mĩm, mà hồng như màu bông lồng đèn. Và... và Ðông nhớ mùi hương thiếu nữ của nàng, mùi hương đã bao lần làm tâm hồn Ðông lâng lâng ngây ngất. Càng nghĩ về Tươi, lòng Ðông càng ngây ngây như say. Chàng nói thầm: Con gái nhà quê đẹp hồn nhiên như đóa hoa dại mọc trong vườn và tâm hồn thì trắng trong như nếp sống đơn thuần của người nhà quê. Ðông còn đang lan man với hình bóng Tươi thì Xuân từ đâu chạy tọt vô buồng, tay cầm một cái gói nhỏ gói bằng giấy nhật trình. Tới sát bên Ðông, Xuân gọi khẽ:

- Anh Hai, anh Hai.

Ðông hơi xẵng giọng:

- Chuyện gì nữa đó? Mầy kiếm chuyện đặng mét má nữa hả?

- Dạ, đâu có! Xuân xòe tay đưa gói giấy tới trước mặt Ðông mỉm cười nói tiếp: Nè, chị Tươi đưa chai dầu nầy biểu anh xức lên sau cổ, mau hết đau lắm.

Nghe đến Tươi, Ðông dịu giọng:

- Dầu gì vậy?

- Em hổng biết. Chỉ dặn em hổng được mở gói ra mà phải đưa cái gói cho anh.

Ðông vừa cầm gói giấy từ tay em thì Xuân nói tiếp:

- Anh Hai xoay lưng lại đi, em xức dầu cho.

- Thôi. Em biết gì mà xức với thoa. Anh xức một mình được rồi.

- Em biết mà! Chị Tươi có dạy em rồi.

Ðông dịu dàng nhìn vẻ ngây thơ của cô em:

- Anh Hai xức một mình được, em ra ngoài đi.

Xuân vừa quay đi, Ðông lẹ làng vói nắm tay em lại rồi nói như vừa vuốt ve vừa đe dọa:

- Em đừng nói chuyện nầy cho ai biết nghe. Nghe lời anh mơi mốt có đi chơi đâu anh cho đi theo.

- Em hổng nói vói ai đâu. Em cũng hổng nói cho má nghe nữa. Anh đừng sợ.

Ðông mỉm cười dỗ dành cô em:

- Không nói với má mà cũng đừng nói cho chị Hồng, chị Lệ biết, nghe hông?

Xuân cười khúc khích:

- Dạ. Em nghe. Nhưng mà anh đừng lo, sau mùa hè em phải lên ở nhà cô Ba đi học rồi, có ở nhà đâu mà . . . theo rình anh với chị Tươi!

Xuân đi rồi Ðông mở gói ra, trong có miếng giấy nhỏ xé từ quyển vở học trò quấn quanh chai dầu cù là. Ðông thấy ngay dòng chữ nghiêng nghiêng dễ thương của Tươi: Lát nữa Tươi đi cắt đọt khoai lang ngoài vườn... Ðông mỉm cười xếp tờ giấy lại bỏ vô túi quần.

Ðông ngồi dưới gốc cây trâm bầu, mắt lơ đãng nhìn ra cánh đồng phơn phớt màu nắng chiều. Gần Tết, lúa ở mấy vạt đất gò đã được gặt xong, cánh đồng trống trải. Những hàng gốc rạ giăng giăng mút tầm mắt. Ðông thấy lòng khoan khoái nghe mùi hương rạ còn tươi thoang thoảng trong gió xuân. Xa xa, không thấy bóng thằng Mật giữ trâu đâu mà ngoài đồng chỉ có mấy đôi trâu của nó tự do nhởn nhơ nhơi cỏ. Ðằng kia, hai đứa trẻ tung tăng ngước nhìn chung một cánh diều căng gió bay lượn giữa khung trời xanh bao la. Chiếc diều chao qua đảo lại, giải đuôi phơ phất, có lúc nó đứng sửng giống như con chim thầy bói dang cánh trên không mà mắt đăm đăm ngó xuống bói tìm ổ chuột. Ráng chiều chan hòa, lũy tre, đàn trâu, ruộng lúa, cả cánh đồng nhuộm một màu vàng nhạt dưới ánh nắng yếu ớt của một ngày tàn. Gió vi vu thổi làm xào xạc những chòm lá trên ngọn cây trâm bầu. Ðông nghe lòng dấy lên một tình yêu đằm thắm hòa trong cái phiêu lãng của hương đồng gió nội dào dạt trong tâm hồn. Ðông còn đương thơ thẩn trong vẻ đẹp của buổi chiều thì Tươi từ phía sau nhón gót, nhẹ nhàng bước trên lớp lá khô tới đặt bàn tay mềm mại lên vai chàng. Hơi giựt mình nhưng Ðông nhận ra ngay mùi hương quen thuộc từ mái tóc Tươi. Chàng nắm chặt bàn tay Tươi kéo ghì xuống làm nàng ngả sấp trên vai chàng và tiếng cười khúc khích của Tươi rộn ràng qua kẽ lá. Sau một hồi thì thầm âu yếm, Tươi nghiêng nghiêng trong vòng tay rắn chắc của Ðông, mắt nàng lim dim như đang thả hồn mơ mộng về đâu. Ðông nhẹ siết vòng tay, chàng nghe tim Tươi đập nhanh, ngực áo phập phòng làm hàng nút căng thẳng. Ðông nghe một luồng hơi nóng râm ran chạy lùa trong cơ thể. Tâm hồn như thoát xác, Ðông cúi xuống hôn hàng mi cong vuốt trên đôi mắt nhắm hờ của Tươi. Tươi rên khẽ... Một lát, Ðông nói nhỏ trên tóc Tươi, giọng nhẹ như tiếng thở:

- Tươi!

- Ư . .ư . . .?

Anh muốn xin cưới... Chợt Ðông nín lặng vì tiếng gọi từ nhà Tươi:

- Chị Tươi ơi, chị Tươi.

Tươi giựt mình kêu:

- Chết rồi. Con Thắm kiếm em đó! Tươi hạ thấp giọng: Biểu Ðông ra đây là để em nói về chuyện em sẽ theo cô Ba lên Sàigòn mà khi gặp Ðông thì quên hết trơn!

Ðông nhìn Tươi chờ nghe. Tươi nói tiếp:

- Ngày mơi em theo cô Ba đi Sàigòn ở chơi ít bữa.

Ðông đứng lặng. Nhìn mặt Ðông, Tươi băn khoăn hỏi:

- Bộ Ðông giận hả? Em đi ít bữa về mà. Em đâu có đi luôn đâu?!

- Ðông đâu có buồn. Mà sao...

Tươi véo vai Ðông đau điếng, cười tinh nghịch:

- Coi cái mặt kìa! Xấu quá đi... Sáng mơi em qua chào hai bác rồi em mới đi.

Ðông nói:

- Sớm mơi Ðông phải đi xuống chòi ruộng!

- Tươi vừa bưng rổ đọt lang đứng lên đã thấy cô em gái lấp ló sau bụi trâm bầu nhìn nàng và Ðông. Tươi bước vội vã. Tiếng động từ bước chân nàng xạc xào trên lá khô làm hai con chim hoang trong bụi đủng đỉnh giựt mình vỗ cánh tung bay.

Hai cha con Ba Xinh hì hục làm việc trước sân chòi ruộng từ sáng đến xế trưa, lột bỏ hết lớp vách bồ đập lúa cũ thay vào bằng vách nan tre mới đan. Cặp nẹp xong xuôi, cái bồ tròn xoe, trên xòe ra, chưn túm lại, trông giống như cái bông cốc kèn mới nở, ngó thiệt dễ thương. Ba Xinh đứng ngắm nghía cái bồ một lát rồi mỉm cười gật gật đầu xoay qua Ðông, ông nói:

- Con lại đây tiếp Ba khiêng cái ảng tới gần bồ để Ba quậy cứt trâu phết vách bồ cho rồi bữa nay đi, mình phải để năm ba ngày cho cứt trâu thiệt khô mới kịp ngày đập lúa.

- Ðể con quậy cho, Ba nghỉ đi.

- Ừa, con quậy đi. Ba hút điếu thuốc cái đã.

Ðông đổ nước vô ảng cứt trâu, tay cầm cây giầm quậy một hồi, tự nhiên lần nầy Ðông thấy ghê ghê. Cái mùi khẳn khẳn từ ảng cứt trâu bốc lên cũng không khác mấy so với mùi một bãi cỏ ủ trong vũng nước ao tù. Ðông cầm cây giầm đứng đó khịt khịt mũi thì vừa lúc ông Ba Xinh ra tới. Ðông hỏi:

- Sao Ba không mua sơn sơn thử vách bồ coi có tốt hơn cứt trâu không, hả ba?

Ba Xinh cười nhạt:

- Ðâu phải cái gì mới cũng hay, cũng tốt hết đâu con. Ba đã thấy nhiều người muốn bỏ cái cũ thử cái mới, mua sơn hộp ở chợ về sơn, tưởng tốt hơn không dè xài chỉ một mùa vách bồ đã bắt đầu hư. Ngừng một chút, ông tiếp: Mua sơn đã tốn tiền mà xài rất dở, còn cứt trâu đã không tốn một cắc lại xài tới ba, bốn mùa cái bồ chưa hề hấn gì nên rốt cuộc rồi họ cũng trở về theo cách của ông bà mình để lại!

Ðông nói lảng:

- Tại thấy ảng cứt trâu con hơi ớn nên nói vậy thôi.

- Ớn cái nỗi gì! - Ba Xinh nói - - miệt vườn mình ai mà không xài phân bò, phân trâu để trồng trọt, rẫy bái. Con thấy không? Thứ phân nầy xài không bao giờ hại đất mà sức tốt của nó đâu có thua gì phân mua trong mấy cái bao ở chợ. Ngừng một lát, ông tiếp: Nghĩ cho cùng, phân bò, phân trâu, phân rơm, phân cỏ lát, thứ nào cũng là cỏ thôi! Vấn xong điếu thuốc, Ba Xinh nói tiếp: Thôi, để đây cho ba, ba phệt vách bồ cho, con đi vô chòi lấy tấm mo cau tước sạch bề lưng lấy mặt da mềm làm bao tay đập lúa chớ để mấy bữa nữa bao tay đâu mà đập. Nhìn Ðông, ông dặn tiếp: Trước khi cắt làm hai, con nhớ đo tàu mo từ cườm tay lên cách cùi chỏ vài lóng tay nghe con, đừng cắt dài quá nó chỏi bắp tay, trầy da hết.

Ðông dạ một tiếng rồi đi thẳng vô chòi, vừa đi vừa nói thầm: Nghĩ ra da mo cau tốt thiệt. Năm ngoái ai cho thằng Gần cặp bao tay mua ở chợ bằng da gì hổng biết, coi tốt lắm nhưng đem về xài chưa hết một mùa lúa đã rách bươm, còn mo cau thì coi vậy chớ xài mãn mùa mới bỏ chớ cũng chưa thiệt rách.

Ðồng lúa vàng phơi mình dưới ánh nắng đầu xuân sáng tươi rực rỡ. Mặt trời đã xế, bóng cái bồ đập lúa ngả dài trên mấy hàng gốc rạ còn xanh. Bầu trời trong vắt, trên cao, vài đụn mây trắng lững lờ trôi. Gió đã lên, thổi lùa qua kẽ hở giữa nan tre vách bồ huýt lên nghe trong và cao như tiếng ai hút gió, có lúc nhẹ nhàng hơn nghe vi vu réo rắt như tiếng sáo diều. Trước mặt Ðông một hàng bảy, tám người đàn bà trùm khăn choàng hầu che khuất cả hai bên tai, đầu đội thêm chiếc nón lá, lom khom, nhịp nhàng, tay nắm tròn bụi lúa, tay cầm lưỡi hái đưa qua gặt một phát bụi lúa đứt lìa chỉ còn những gốc rạ đứng trơ. Bó lúa được để chồng chất lên nhau thành từng cụm vừa vòng tay ôm sẵn sàng chờ người đập lúa. Ðông ngừng đập, đưa tay áo gạt mồ hôi trên trán rồi cúi xuống cầm tô múc đầy tô nước đưa lên miệng uống ực một hơi. Nước mát chạy qua cổ, lắng dần xuống dạ dày, Ðông thở khì khoan khoái. Chàng ngồi trên gốc rạ, dựa lưng vào vách bồ, mắt lơ đãng nhìn khung trời xanh ngát với vài cụm mây bạc lang thang, rồi ảnh những người đàn bà đang âm thầm làm việc bên thảm lúa vàng gợi lại lòng Ðông cảnh cũ. Năm ngoái, cũng vào những ngày trước Tết như hôm nay, Tươi dịu dàng trong bộ đồ bà ba đen với hai tay áo đã bạc màu cùng Thắm, em gái nàng, và mấy chị giăng hàng ngang gặt lúa, thỉnh thoảng Tươi dừng tay đảo mắt tìm Ðông, nàng kín đáo nhoẻn miệng cười mỗi khi bắt gặp đôi mắt Ðông đăm đăm nhìn nàng. Những ngày thơ mộng đã qua. Giờ đây cứ mỗi lần Tươi đi Sàigon về là mỗi lần nét ngây thơ kín đáo, vẻ duyên dáng rụt rè của đứa con gái nhà quê phai nhạt dần, thay vào bằng nét đẹp sắc sảo hơn, môi má nàng đậm màu son phấn, mắt quần thâm, và tóc nàng bồng bềnh như làn tóc rối. Nó không còn óng ánh, mượt mà chảy xuôi trên vai Tươi nữa! Ðông thường thầm hỏi: Có lẽ nào Tươi đã quên ruộng lúa bờ ao? Có lẽ nào Tươi đã quên những buổi chiều cùng chàng tung tăng trên đồng cỏ dõi mắt trông theo cánh diều no gió lướt thướt trên vòm trời cao? Tươi đã quên quê hương hiền hòa, nơi đang âm thầm ấp ủ bao nhiêu kỷ niệm tuổi thơ đời nàng... Càng cố quên thì hình bóng cũ càng hiện về trong tâm tư. Chàng nhớ đêm cuối trước ngày Tươi ra đi lần sau cùng. Dưới ánh trăng non mờ ảo, trên đống rơm sau nhà gần rặng trâm bầu, Tươi gục đầu thổn thức trên vai Ðông, chàng nâng mặt Tươi, tay vuốt những sợi tóc mai loa xòa trên trán nàng. . . Ðông không muốn nghĩ nữa. - nơi sâu thẳm của tâm hồn, chàng biết rõ giấc mộng tình bao năm của chàng đã tan theo mây khói. Chàng đã mất Tươi từ lâu, mất trước cái đêm Tươi khóc trong vòng tay chàng trên đống rơm ngoài rặng trâm bầu rồi! Ðông thơ thẩn ngước nhìn những áng mây xây thành phía cuối chân trời, bỗng dòng tư tưởng của chàng bị cắt đứt bởi tiếng hát phát ra từ chiếc máy radio chàng đã để bên chưn bồ đập lúa tự bao giờ. Tiếng hát bị làn gió đồng thổi bạt chơi vơi lúc gần, lúc xa, nghe buồn não nuột:

- ... Hôm qua em đi tỉnh về. Hương đồng gió nội bay đi ít nhiều... Hoa chanh nở giữa vườn chanh...

Ðông vói tay vặn tắt chiếc máy radio. Một giọt mồ hôi chảy xuống làm mắt chàng cay xè!

Từ gò đất cao bên bờ đê, mẹ của Ðông dừng tay dê lúa. Thúng lúa trên tay đã cạn mà bà vẫn còn đứng im trên chiếc ghế cao lặng lẽ nhìn Ðông. Bà biết đứa con trai của bà đương nhớ thương đứa con gái láng giềng nó yêu. Một lát, bà gọi:

- Ðông! Trời đã xế chiều rồi, con cứ ngồi nghỉ, má dê hết thúng lúa nầy má sẽ về với con.

- Dạ. Con đâu có mệt, má về trước đi. Mặt trời lặn con về.

Nói xong Ðông đứng lên, hai tay cầm hai cây Cặp xỏ lòn dưới bó lúa, cặp hai cây sát vào nhau rồi quây cuộn một vòng siết chặt bó lúa trong đường dây giữa hai cây Cặp, hai cánh tay mạnh khỏe của Ðông cất bó lúa lên khỏi đầu, ngả quặt ra sau lưng, chàng vận hết sức mạnh quật chùm bông lúa xuống nấc thang tre dựng nghiêng nghiêng từ đáy lên miệng bồ làm những hột lúa vàng rào rạt rơi. Ðông đập đến khi bông lúa đã rụng hết chỉ còn những cọng rơm xác xơ trơ trọi mà chàng vẫn chưa hay!

Mùa gặt gần xong, chỉ còn một ít ruộng sâu chưa làm. Cánh đồng gò quang đãng. Mặt trời đã xế, gió hiu hiu thổi làm phơ phất những bụi cỏ non giữa mấy hàng gốc rạ. Ðằng kia, dưới bóng mát của cây bằng lăng, con trâu cổ già ung dung nằm nhởn nhơ nhơi miệng không, không có cỏ. Con nghé thì quật cái đuôi ngắn xủng của nó qua lại không ngừng, lẩn quẩn theo sau trâu mẹ đang thảnh thơi gặm cỏ, nó không màng đến con sáo đen đứng trên lưng nó chờ đớp đám ruồi trâu. Ðông đã bó xong hết mấy đống rơm, chàng đến ngồi nghỉ mát dưới bóng cây, gần bên con trâu. Gió rì rào xuyên kẽ lá, gió lùa cả hàng cờ lau trên đê bay bay trong nắng lấp lánh như tơ. Ðông nghe lòng thanh thản, chàng đang thả hồn hòa theo cảnh đời thơ mộng của đồng quê, bỗng có tiếng ai gọi tên chàng từ phía vườn nhà:

- Ðông ơi, có mầy ngoài đó không?

Ðông đứng dậy, chàng thấp thoáng thấy bóng Quan, người bạn láng giềng từ tuổi ấu thơ. Quan đang theo học ở tỉnh. Ðông quơ tay gọi bạn. Quan đến, Ðông cười vui vẻ hỏi:

- Mầy về hồi nào?

- Tao mới về tới liền chạy qua tìm mầy, bác nói mầy đương bó rơm nên tao lội ra đây chơi.

- Tao bó hết rơm rồi - Ðông nói - Thôi, mình vô nhà, tao tắm rồi mình đi chơi.

- Khoan, tao muốn ngồi ngoài nầy. Ði học nhưng tao nhớ ruộng vườn mình lắm! Năm tới thi xong tao sẽ về ở nhà tiếp ba tao suốt ba tháng hè mới vô đại học.

Ðôi bạn vui vẻ hàn huyên một lát, bỗng Quan nhìn Ðông hỏi:

- Còn Tươi? Ði biệt rồi à? Nghe nói lấy chồng rồi phải không?

- Không rõ. Tao không hỏi.

Quan ngạc nhiên:

- Sao tỉnh bơ vậy? Không giận, không buồn, chắc tại hết thương rồi phải không?

Vẫn im lặng, mắt Ðông nhìn lơ đãng ngoài cánh đồng, chợt Quan nói bâng quơ:

- Chơi với nhau từ nhỏ như anh em, rồi yêu nhau khi lớn lên. Yêu khắng khít, yêu đậm đà. Tao tưởng hai đứa mầy suốt đời không bao giờ lìa nhau, vậy mà . . .

Ðông ngắt:

- Còn thương hay hết, tao không rõ. Có điều tao biết chắc rằng hình bóng nàng sẽ không bao giờ phai mờ trong tâm hồn tao. Nó vẫn sống, vẫn đẹp, vẫn mãi mãi là một thứ hành trang mà tao sẽ mang theo trên mọi nẻo đường đời.

- Tao nghĩ - Quan nói - nếu mầy không quá mê thích ruộng vườn, không say với cuộc sống bình thản miền quê thì tao tin rằng mầy không mất Tươi...

Ðông lặng thinh. Ðôi mắt chàng dõi về phía trời xa. Một lát, Ðông nói:

- Tao biết tim tao sẽ không bao giờ có đủ tình yêu để cho một cuộc tình thơ mộng như thế lần thứ hai. Nhưng tao tôn trọng sự tự do của tâm hồn. Tao không buồn nàng bởi tao nghĩ rằng mỗi người trong chúng ta đều có một lý lẽ, một quan niệm sống, một cách nhìn cuộc đời của riêng mình. Tươi thích sống trong rộn rịp bon chen, thích vẻ sặc sỡ và ánh đèn màu đô thị. Còn tao, tao không có một tâm hồn bão nổi như nàng. Tao yêu cái tĩnh lặng của miền quê, tao yêu màu xanh của mạ, màu vàng của lúa, yêu những hạt sương mai lóng lánh trên ngọn cỏ xanh, yêu tiếng gà gọi sáng và hình bóng đàn cò trắng giăng hàng bay về tổ lúc hoàng hôn... Tất cả đều có một đời sống, một linh hồn riêng, và đều dịu dàng đáng yêu!

Ðôi bạn ngồi lặng im. Phía chân trời, vầng thái dương đã chìm khuất, chỉ còn những tia sáng đỏ rực lóe lên hình rẻ quạt sau rạng cây xanh. Cả hai cùng im lặng như đang nhìn bóng chiều rơi, bỗng Ðông hỏi:

- Còn mầy? Vẫn giữ ý định học kiến trúc chớ?

- Không. Tao bỏ ý định học để xây lâu đài bằng xi-măng cốt sắt ở đô thị mà học về canh nông, tao sẽ xây lâu đài bằng lá mạ xanh, bằng bông lúa vàng, biến nước phèn thành nước bạc, đất sét thành phù sa...

Hôm nay Rằm, trời vừa chạng vạng thì trăng cũng vừa lên. Vầng trăng tròn trịa, lơ lửng trên đầu ngọn cau. Mặt Chị Hằng đầy đặn nhưng màn đêm chưa buông hẳn nên Chị chưa được dịp mang hết ánh sáng ngà của Chị trải xuống trần gian. Ðông đứng bên bờ sông lặng nhìn dòng nước bạc cuộn dâng tưởng như sắp tràn bờ. Bao giờ cũng vậy, không hiểu sao, cứ mỗi lần Ðông nhìn con nước sông thanh thản dâng cao, mặt nước nhấp nhô liếm bờ thì tự dưng chàng nghe lòng lâng lâng niềm vui, cái vui của sự đông đầy, nó như niềm vui của người nông dân đứng nhìn những bông lúa quằn sai trên cánh đồng, nhìn chùm bông bưởi, bông cam, trắng tươi, trĩu nặng, chen lẫn màu lá xanh trong vườn mà nghe niềm vui sướng nhẹ nhàng len lỏi trong tâm hồn. Ðông đương thơ thẩn trong bóng hoàng hôn bỗng chàng nghe tiếng nói quen thuộc, dịu dàng, gọi tên mình:

- Anh Ðông.

Chàng nhận ra ngay tiếng của Thắm, Ðông xoay lại, bỗng chàng bỡ ngỡ nhìn Thắm như đang đứng trước một người con gái lạ; Ðông vừa bất chợt nhận ra nét bẽn lẽn dịu dàng trên gương mặt xinh đẹp và thân hình nẩy nở của cô gái tròn tuổi dậy thì. Chàng bâng khuâng tự hỏi: Sao hôm nay cô bé Thắm tự dưng cao lớn và xinh đẹp lạ! Một lát, Ðông hỏi:

- Thắm. Em đi... đâu đây?

Nhìn Ðông, ánh mắt Thắm long lanh, nàng nói nhỏ:

- Em... em đứng đây lâu rồi...

Thắm không nói hết câu, rồi nàng lại ngập ngừng tiếp:

- Anh đang ngắm sông hay ngắm trăng? Em biết anh yêu quê hương mình, anh thích ngắm vầng trăng nằm gát trên ngọn dừa, anh thích nhìn dòng nước lững lờ hay cuộn chảy trên sông. Riêng em, em nhớ từ thuở mình cùng tắm sông tới bây giờ thì con sông vẫn sống đời bình thản của nó, vẫn nước lớn, nước ròng, nước rông, nước kém... Có khác chăng là bây giờ chúng ta không còn lặn ngụp đùa giỡn dưới dòng sông nữa. Chị Tươi đã đi xa, và em... em nay đã lớn!..

Houston, đông 2003